Proverbia 24 Comparatio: Vulgate vs Clementine Vulgate

Proverbia 24

¹ne aemuleris viros malos nec desideres esse cum eis

²quia rapinas meditatur mens eorum et fraudes labia eorum loquuntur

³sapientia aedificabitur domus et prudentia roborabitur

⁴in doctrina replebuntur cellaria universa substantia pretiosa et pulcherrima

⁵vir sapiens et fortis est et vir doctus robustus et validus

⁶quia cum dispositione initur bellum et erit salus ubi multa consilia sunt

⁷excelsa stulto sapientia in porta non aperiet os suum

⁸qui cogitat malefacere stultus vocabitur

⁹cogitatio stulti peccatum est et abominatio hominum detractor

¹⁰si desperaveris lassus in die angustiae inminuetur fortitudo tua

¹¹erue eos qui ducuntur ad mortem et qui trahuntur ad interitum liberare ne cesses

¹²si dixeris vires non suppetunt qui inspector est cordis ipse intellegit et servatorem animae tuae nihil fallit reddetque homini iuxta opera sua

¹³comede fili mi mel quia bonum est et favum dulcissimum gutturi tuo

¹⁴sic et doctrina sapientiae animae tuae quam cum inveneris habebis in novissimis et spes tua non peribit

¹⁵ne insidieris et quaeras impietatem in domo iusti neque vastes requiem eius

¹⁶septies enim cadet iustus et resurget impii autem corruent in malum

¹⁷cum ceciderit inimicus tuus ne gaudeas et in ruina eius ne exultet cor tuum

¹⁸ne forte videat Dominus et displiceat ei et auferat ab eo iram suam

¹⁹ne contendas cum pessimis nec aemuleris impios

²⁰quoniam non habent futurorum spem mali et lucerna impiorum extinguetur

²¹time Dominum fili mi et regem et cum detractoribus non commiscearis

²²quoniam repente consurget perditio eorum et ruinam utriusque quis novit

²³haec quoque sapientibus cognoscere personam in iudicio non est bonum

²⁴qui dicit impio iustus es maledicent ei populi et detestabuntur eum tribus

²⁵qui arguunt laudabuntur et super ipsos veniet benedictio

²⁶labia deosculabitur qui recta verba respondet

²⁷praepara foris opus tuum et diligenter exerce agrum tuum ut postea aedifices domum tuam

²⁸ne sis testis frustra contra proximum tuum nec lactes quemquam labiis tuis

²⁹ne dicas quomodo fecit mihi sic faciam ei reddam unicuique secundum opus suum

³⁰per agrum hominis pigri transivi et per vineam viri stulti

³¹et ecce totum repleverant urticae operuerant superficiem eius spinae et maceria lapidum destructa erat

³²quod cum vidissem posui in corde meo et exemplo didici disciplinam

³³parum inquam dormies modicum dormitabis pauxillum manus conseres ut quiescas

³⁴et veniet quasi cursor egestas tua et mendicitas quasi vir armatus

Proverbia 24

¹Ne æmuleris viros malos, nec desideres esse cum eis :

²quia rapinas meditatur mens eorum, et fraudes labia eorum loquuntur.

³Sapientia ædificabitur domus, et prudentia roborabitur.

⁴In doctrina replebuntur cellaria, universa substantia pretiosa et pulcherrima.

⁵Vir sapiens fortis est, et vir doctus robustus et validus :

⁶quia cum dispositione initur bellum, et erit salus ubi multa consilia sunt.

⁷Excelsa stulto sapientia ; in porta non aperiet os suum.

⁸Qui cogitat mala facere stultus vocabitur :

⁹cogitatio stulti peccatum est, et abominatio hominum detractor.

¹⁰Si desperaveris lassus in die angustiæ, imminuetur fortitudo tua.

¹¹Erue eos qui ducuntur ad mortem, et qui trahuntur ad interitum, liberare ne cesses.

¹²Si dixeris : Vires non suppetunt ; qui inspector est cordis ipse intelligit : et servatorem animæ tuæ nihil fallit, reddetque homini juxta opera sua.

¹³Comede, fili mi, mel, quia bonum est, et favum dulcissimum gutturi tuo.

¹⁴Sic et doctrina sapientiæ animæ tuæ : quam cum inveneris, habebis in novissimis spem, et spes tua non peribit.

¹⁵Ne insidieris, et quæras impietatem in domo justi, neque vastes requiem ejus.

¹⁶Septies enim cadet justus, et resurget : impii autem corruent in malum.

¹⁷Cum ceciderit inimicus tuus ne gaudeas, et in ruina ejus ne exsultet cor tuum :

¹⁸ne forte videat Dominus, et displiceat ei, et auferat ab eo iram suam.

¹⁹Ne contendas cum pessimis, nec æmuleris impios :

²⁰quoniam non habent futurorum spem mali, et lucerna impiorum extinguetur.

²¹Time Dominum, fili mi, et regem, et cum detractoribus non commiscearis :

²²quoniam repente consurget perditio eorum, et ruinam utriusque quis novit ?

²³Hæc quoque sapientibus. Cognoscere personam in judicio non est bonum.

²⁴Qui dicunt impio : Justus es : maledicent eis populi, et detestabuntur eos tribus.

²⁵Qui arguunt eum laudabuntur, et super ipsos veniet benedictio.

²⁶Labia deosculabitur qui recta verba respondet.

²⁷Præpara foris opus tuum, et diligenter exerce agrum tuum, ut postea ædifices domum tuam.

²⁸Ne sis testis frustra contra proximum tuum, nec lactes quemquam labiis tuis.

²⁹Ne dicas : Quomodo fecit mihi, sic faciam ei ; reddam unicuique secundum opus suum.

³⁰Per agrum hominis pigri transivi, et per vineam viri stulti :

³¹et ecce totum repleverant urticæ, et operuerant superficiem ejus spinæ, et maceria lapidum destructa erat.

³²Quod cum vidissem, posui in corde meo, et exemplo didici disciplinam.

³³Parum, inquam, dormies, modicum dormitabis ; pauxillum manus conseres ut quiescas :

³⁴et veniet tibi quasi cursor egestas, et mendicitas quasi vir armatus.